ചെട്ടികുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രംChettikulangara Bhagavathy Temple

മാവേലിക്കരയിൽ നിന്ന് ഏതാനും കിലോമീറ്റർ പടിഞ്ഞാറുള്ള ചെട്ടികുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം തെക്കൻ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്. ദാരികനെ നിഗ്രഹിക്കാൻ അവതരിച്ച ശ്രീ ഭദ്രകാളിയാണ് ഇവിടെ ദേവി. രാവിലെ സരസ്വതിയായും ഉച്ചയ്ക്ക് ലക്ഷ്മിയായും വൈകുന്നേരം ദുർഗ്ഗ അഥവാ ഭദ്രകാളിയായും അമ്മ ദർശനം നൽകുന്നുവെന്നാണ് ഭക്തരുടെ വിശ്വാസം.

പൂജാരിമാരുടേതെന്ന പോലെ നാട്ടുകാരുടേതുമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം. ചുറ്റുമുള്ള പതിമൂന്ന് കരക്കാർ ദേവിയെ സ്വന്തം അമ്മയായി കാണുന്നു. വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണി നാളിൽ അവർ തങ്ങളുടെ മഹാവഴിപാടായ കെട്ടുകാഴ്ച സമർപ്പിക്കുന്നു – ആഴ്ചകളോളം കൈകൊണ്ട് പണിതുയർത്തുന്ന കൂറ്റൻ തേരുകളും കുതിരകളും ക്ഷേത്രത്തിന് മുന്നിലെ പാടത്തെ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും ഗംഭീരമായ ഉത്സവക്കാഴ്ചകളിലൊന്നാക്കി മാറ്റുന്നു.

Chettikulangara Bhagavathy Temple, a few kilometres west of Mavelikkara, is one of the most important Devi temples of southern Kerala. The goddess here is Sree Bhadrakali, the fierce mother born to destroy the demon Daruka, and devotees believe she shows three faces through the day: Saraswati in the morning, Lakshmi at noon and Durga, or Bhadrakali, in the evening.

The temple belongs as much to its people as to its priests. Thirteen surrounding villages, the karas, see the Devi as their own, and once a year, on Bharani day in Kumbham, they bring her their great offering – the Kettukazhcha, towering chariots and horse figures built by hand over weeks, which turn the paddy fields in front of the temple into one of Kerala's grandest festival sights.

ദേവി ചെട്ടികുളങ്ങരയിലെത്തിയ കഥ ഒരു അപമാനത്തിൽ നിന്നാണ് തുടങ്ങുന്നത്. നാട്ടിലെ കാരണവന്മാരെ അടുത്തുള്ള ഒരു ക്ഷേത്രത്തിൽ അവഹേളിച്ചുവെന്നും, സ്വന്തമായി ഒരു ദേവിയെ വേണമെന്ന് അവർ തീരുമാനിച്ചുവെന്നുമാണ് കഥ. അവർ കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെത്തി ദിവസങ്ങളോളം ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചു; ദേവി ചെട്ടികുളങ്ങരയിലേക്ക് വരുമെന്ന ദർശനം അവർക്ക് ലഭിച്ചു.

അധികം വൈകാതെ ഒരു സന്ധ്യയ്ക്ക് ഒരു വൃദ്ധ ഒരു കടത്തുകാരനോട് തന്നെ മറുകരയെത്തിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു എന്ന് കഥ തുടരുന്നു. അവരെ അക്കരെയെത്തിച്ച് അയാൾ ഒരു മരച്ചുവട്ടിൽ വിശ്രമിച്ചു; പുലർന്നപ്പോൾ വൃദ്ധയെ കാണാനില്ലായിരുന്നു. അടുത്തുള്ള ഒരു ഇല്ലത്തെ അന്തർജ്ജനത്തിനും ദേവി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട് മറഞ്ഞ സമാനമായ അനുഭവമുണ്ടായി. ദേവി എത്തിക്കഴിഞ്ഞുവെന്ന് നാട്ടുകാർ തിരിച്ചറിഞ്ഞു; ദേവി വസിക്കാൻ തിരഞ്ഞെടുത്ത സ്ഥലത്ത് ക്ഷേത്രം ഉയർന്നു. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതിയുടെ മകളാണ് ചെട്ടികുളങ്ങര അമ്മ എന്ന വിശ്വാസമുള്ളതിനാൽ, മീനമാസത്തിലെ അശ്വതി ഉത്സവം അമ്മയെ കാണാൻ പോകുന്ന ദേവിക്കുള്ള യാത്രയയപ്പായാണ് കാണുന്നത്.

ക്ഷേത്രത്തിന് പന്ത്രണ്ട് നൂറ്റാണ്ടിലേറെ പഴക്കമുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ആദിശങ്കരന്റെ ശിഷ്യനായ പത്മപാദാചാര്യർ ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയെന്ന് ഒരു പാരമ്പര്യം പറയുന്നുണ്ടെങ്കിലും അതിൽ തർക്കമുണ്ട്; ഇന്നത്തെ ശ്രീകോവിൽ ഏകദേശം പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലേതാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ഇന്നത്തെ രൂപത്തിലുള്ള കെട്ടുകാഴ്ച പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലാണ് തുടങ്ങിയതെന്ന് ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നു; കനാൽപ്പണിക്കിടെ നാട്ടിൽ നിന്ന് ദൂരെ കുടുങ്ങിപ്പോയ കരപ്രമാണിമാർ എടുത്ത നേർച്ചയുമായി ഒരു നാട്ടുകഥ അതിനെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രഭരണം തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിനാണ്; ഉത്സവപാരമ്പര്യങ്ങൾ നിലനിർത്തുന്നത് പതിമൂന്ന് കരക്കാരും.

The story of how the Devi came to Chettikulangara begins with hurt pride. The elders of the area, it is said, were slighted at a temple nearby and resolved to have a goddess of their own. They went to Kodungallur and prayed to the Bhagavathy there for days, and were blessed with a vision that she would come to Chettikulangara.

Soon afterwards, the story goes, a boatman was asked late one evening by an old woman to ferry her across the water. He took her over and rested under a tree, and at dawn she was gone. A lady of a nearby Brahmin household had a similar experience of the goddess appearing and vanishing, and the people understood that the Devi had arrived; the temple was built where she had chosen to stay. Because she is believed to be a daughter of Kodungallur Bhagavathy, the Aswathy festival in Meenam is seen as a farewell before she goes to visit her mother.

The temple is believed to be more than twelve centuries old. One tradition says it was consecrated in the 9th century by Padmapadacharya, a disciple of Adi Sankara, though this is debated, and the present sreekovil is thought to date from around the 16th century. Historians place the Kettukazhcha in its present form in the early 19th century; a local story links it to a vow made by village chiefs stranded far from home during canal work. The temple is administered by the Travancore Devaswom Board, while the thirteen karas keep the festival traditions alive.